Ons grootste probleem is dat wij te weinig in staat zijn ons gedachtegoed
te vertalen in het oplossen van de huidige maatschappelijke problemen
en in een visie voor de toekomst. Het uitsluitend roepen om democratische
vernieuwing is niet genoeg. Het kiezen van alle politieke vertegenwoordigers,
waaronder de burgemeester, commissaris van de koningin en de koningin
zelf blijft uiteraard een belangrijk thema. Ook de gewenste transparantie
en controleerbare besluitvorming zullen wij blijven uitdragen.
Ons bestaansrecht hangt echter af van een
visie op de doelmatigheid van de politiek en herkenbare inhoudelijke
standpunten. Politieke besluiten moeten adequaat en efficiënt worden
uitgevoerd. Uitvoeringsorganisaties zijn vaak te laks en te stroperig.
Kiezers begrijpen terecht niet waarom het uitvoeren van besluiten
zo lang duurt en onnodig ingewikkeld wordt gemaakt. Een deel van
de oplossing bestaat uit het moderniseren van de democratie. Democratie
bestaat er niet uit dat wij steeds met z'n allen besluiten nemen
en verzanden in oeverloze discussies. Democratie is juist dat wij
personen kiezen die wij een mandaat geven om besluiten te nemen
en toe te zien op een onverwijlde uitvoering daarvan. Vervolgens
controleren wij dat en als de vertegenwoordiger niet bevalt kiezen
wij een ander. Een ander deel van de oplossing bestaat eruit dat
uitvoerenden nu echt eens moeten begrijpen dat het menens is en
dat onnodige vertragingen niet worden geaccepteerd. De politiek
moet dat afdwingen.
D66 heeft een overtuigend gedachtegoed. Sociaal
liberaal, of hoe je het ook wil noemen. De vrijheid van personen
om hun eigen leven in te richten, zowel levensbeschouwelijk als
zoveel mogelijk zelf beslissingen kunnen nemen in de eigen leef-
en werkomgeving. Dit betekent dat mensen keuzes moeten kunnen maken
en dat de maatschappij op tolerantie moet zijn gebaseerd. Tegelijkertijd
een afdwingbare medeverantwoordelijkheid voor de maatschappij en
respect voor de vrijheid van anderen. Wij zullen echt een keer moeten
leren om dit sterke gedachtegoed te vertalen in beleid en in een
praktische visie op de problemen en uitdagingen die op dit moment
aan de orde zijn. Ook moeten wij daarop gebaseerd een heldere visie
hebben op de ontwikkeling van de samenleving en de keuzes die wij
met z'n allen daarbij moeten maken.
Kortom: Wat is de sociaal liberale visie
op de problemen en uitdagingen, hoe moet dit worden aangepakt om
op korte termijn tot een doeltreffende besluitvorming en uitvoering
te komen, en welk beleid moet worden ontwikkeld om op langere termijn
hier goed mee om te kunnen gaan. Op ieder gebied moeten wij deze
visie hebben, en dit vervolgens overtuigend uitdragen. Wij moeten
een inhoudelijk sterke oppositie voeren waarbij steeds wordt aangegeven
hoe wij de problemen zouden oplossen en uitdagingen aanpakken.
Wij zullen ons daarbij meer moeten richten
op de kiezers dan uitsluitend op de leden. Wij moeten onszelf zo
organiseren dat het ontwikkelen van inhoudelijke standpunten minder
wordt afgeremd door de starre partijstructuren en procedures. Wij
moeten ons openstellen voor onze huidige en toekomstige kiezers.
Michiel Herter
